Κοινωνικός Χώρος Αλληλεγγύης & Αγώνα: Προβολή της ταινίας "Εδώ Πολυτεχνείο" την Δευτέρα (16/11)

Όταν ξέσπασε η εξέγερση τον Νοέμβριο του 1973, ο Δημήτρης Μακρής βρισκόταν στην Ιταλία. Μόλις έμαθε τα νέα, αποφάσισε αμέσως να δημιουργήσει μια ταινία για να μάθει όλος ο κόσμος τι συμβαίνει στην Ελλάδα. Το μεγάλο πρόβλημα ήταν το οπτικό υλικό.

• Έλληνες φωτορεπόρτερ, ξένοι ανταποκριτές και φοιτητές είχαν τραβήξει κρυφά πλάνα και φωτογραφίες μέσα και έξω από το ίδρυμα.

• Κάτω από τη μύτη της Χούντας, τα αρνητικά των φιλμ φυγαδεύτηκαν παράνομα στο εξωτερικό μέσα σε διπλούς πάτους αποσκευών, κρυμμένα σε ρούχα, ακόμη και μέσω διπλωματικών σάκων, φτάνοντας τελικά στα χέρια του σκηνοθέτη στο Μιλάνο.

Καθώς το αυθεντικό υλικό δεν επαρκούσε για ταινία μεγάλου μήκους, ο Μακρής έπρεπε να κάνει αναπαραστάσεις.

• Το σενάριο γράφτηκε αστραπιαία.

• Τα γυρίσματα έγιναν σε στούντιο και δρόμους του Μιλάνου με πενιχρά τεχνικά μέσα. Ο Μακρής ήταν ουσιαστικά μόνος του με μια 16άρα κινηματογραφική μηχανή.

• Ως ηθοποιοί επιστρατεύτηκαν εθελοντικά Έλληνες πολιτικοί εξόριστοι και Ιταλοί αριστεροί φοιτητές.

Για να αποκτήσει η ταινία τη μέγιστη δυνατή πολιτική ισχύ, ο Μακρής ζήτησε τη βοήθεια δύο κορυφαίων προσωπικοτήτων του αντιδικτατορικού αγώνα:

• Ο Μίκης Θεοδωράκης ανέλαβε τη μουσική, ντύνοντας τα πλάνα με τα απαγορευμένα τραγούδια του.

• Ο Αλέκος Παναγούλης (που είχε αποφυλακιστεί πρόσφατα και βρισκόταν στην Ιταλία) δέχτηκε να κάνει την ελληνική αφήγηση. Η φωνή του, «σπασμένη» και γεμάτη πάθος, ηχογραφήθηκε κάτω από αντίξοες συνθήκες, δίνοντας στο φιλμ τον χαρακτήρα μανιφέστου.

Το φιλμ ολοκληρώθηκε σε χρόνο-ρεκόρ και έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα του τον Αύγουστο του 1974, ανοίγοντας το Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας εν μέσω αποθέωσης.

Ωστόσο, το μεγάλο σοκ ήρθε όταν η ταινία έφτασε στην ελεύθερη πλέον Ελλάδα της Μεταπολίτευσης. Η υπηρεσία λογοκρισίας της πρώτης κυβέρνησης του Κωνσταντίνου Καραμανλή απαγόρευσε την προβολή της ταινίας τόσο στις αίθουσες όσο και στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης. Χρειάστηκαν έντονες διαμαρτυρίες του τύπου, πολιτικών δυνάμεων, των φοιτητών και του καλλιτεχνικού κόσμου, καθώς και δικαστικοί αγώνες, ώστε η ταινία να πάρει τελικά άδεια προβολής και να παιχτεί στους ελληνικούς κινηματογράφους.

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ & ΑΓΩΝΑ