Σωτ. Παπαγεωργίου: Στη Βουλή το θέμα των αποζημιώσεων του «Ιανού» – Έξι χρόνια μετά, το κράτος ζητά από τους πληγέντες να πληρώσουν τη δική του αδράνεια ^Κύριο

Όταν όμως η ίδια η Διοίκηση αφήνει να περάσουν σχεδόν έξι χρόνια χωρίς να ολοκληρώσει τους απαραίτητους ελέγχους, δεν μπορεί να μεταφέρει το κόστος και τις συνέπειες της δικής της αδράνειας στους πολίτες.

Έξι σχεδόν χρόνια μετά τις καταστροφικές πλημμύρες που προκάλεσε ο κυκλώνας «Ιανός», εκατοντάδες πολίτες που έχασαν περιουσίες και έλαβαν την έκτακτη εφάπαξ οικονομική ενίσχυση για την κάλυψη των πρώτων αναγκών τους βρίσκονται σήμερα αντιμέτωποι με μια πρωτοφανή εξέλιξη: το Υπουργείο τους καλεί να αποδείξουν, τόσα χρόνια μετά, ότι πράγματι υπέστησαν ζημιές, διαφορετικά κινδυνεύουν να επιστρέψουν τα χρήματα που έλαβαν.

Με έγγραφα που αποστέλλει η αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου, οι δικαιούχοι καλούνται μέσα σε δύο μήνες να προσκομίσουν φορολογικά στοιχεία, λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος, εκθέσεις αυτοψίας ή ακόμη και φωτογραφικό υλικό από τις ζημιές που υπέστησαν οι κατοικίες τους τον Σεπτέμβριο του 2020. Σε διαφορετική περίπτωση απειλούνται με ανάκτηση της ενίσχυσης ως αχρεωστήτως καταβληθείσας.

Η απαίτηση αυτή αγγίζει τα όρια του παραλόγου αν σκεφτεί κανείς ότι σε πολλές περιπτώσεις οι δικαιούχοι έχουν ήδη αποβιώσει. Σε πολλές άλλες τα απαιτούμενα στοιχεία δεν υπάρχουν πλέον ή είναι αντικειμενικά αδύνατο να αναζητηθούν μετά την παρέλευση τόσο μεγάλου χρονικού διαστήματος. Είναι αυτονόητο ότι πολλοί από τους πληγέντες δεν διατήρησαν μετά από έξι χρόνια κάθε έγγραφο ή φωτογραφία που αφορούσε μια έκτακτη φυσική καταστροφή.

Η πρακτική αυτή παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές της χρηστής διοίκησης, της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης του πολίτη και της ασφάλειας δικαίου. Οι πολίτες δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως ύποπτοι επειδή το ίδιο το κράτος δεν έκανε εγκαίρως τη δουλειά του.

Οι έλεγχοι έπρεπε να είχαν ολοκληρωθεί όταν τα πραγματικά περιστατικά μπορούσαν ακόμη να διαπιστωθούν με ασφάλεια. Αντί γι' αυτό, το Δημόσιο ζητά σήμερα από τους πληγέντες να αποδείξουν γεγονότα που, εξαιτίας της δικής του καθυστέρησης, είναι πλέον εξαιρετικά δύσκολο ή ακόμη και αδύνατο να αποδειχθούν.

Για τον λόγο αυτό καταθέσαμε κοινοβουλευτική ερώτηση προς τον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, ζητώντας σαφείς απαντήσεις:

• Γιατί οι έλεγχοι πραγματοποιούνται σχεδόν έξι χρόνια μετά την καταβολή των ενισχύσεων και όχι σε εύλογο χρόνο;
• Πόσοι δικαιούχοι έχουν λάβει αντίστοιχες ειδοποιήσεις και σε πόσες περιπτώσεις έχει ήδη κινηθεί διαδικασία ανάκτησης των ποσών;
• Προτίθεται το Υπουργείο να θεσπίσει ειδική διαδικασία για τις περιπτώσεις στις οποίες η αδυναμία προσκόμισης δικαιολογητικών οφείλεται αποκλειστικά στην παρέλευση του χρόνου;
• Προτίθεται να αναστείλει κάθε διαδικασία ανάκτησης των ενισχύσεων μέχρι να επανεξεταστεί συνολικά το πλαίσιο των ελέγχων;

Η προστασία του δημόσιου χρήματος είναι αυτονόητη υποχρέωση της Πολιτείας. Εξίσου αυτονόητη, όμως, είναι και η προστασία των πολιτών από τις συνέπειες της κρατικής αδράνειας.

Δεν μπορεί το κράτος, έξι χρόνια μετά τον «Ιανό», να ζητά από τους πληγέντες να αποδείξουν ξανά ότι υπήρξαν πληγέντες. Η ευθύνη για την καθυστέρηση των ελέγχων ανήκει αποκλειστικά στη Διοίκηση και όχι στους πολίτες. Η Πολιτεία οφείλει να αποκαταστήσει αυτή την προφανή αδικία πριν οδηγηθούν πραγματικοί πληγέντες σε οικονομική και ηθική ταλαιπωρία εξαιτίας των δικών της παραλείψεων.

Δρ Παπαγεωργίου Σωτήρης,

Διδάσκων Παν/μίου Θεσσαλίας

Γραμματέας Δικτύου Επιστημόνων και μέλος της Κεντρικής Πολ. Επιτροπής ΠΑΣΟΚ