Δώρα Θωμοπούλου: "Μια χαμένη ευκαιρία για τoν πρωτογενή τομέα" ^Κύριο

Η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, στα τέσσερα χρόνια που κυβερνά, επιβάρυνε τον Αγροτικό Τομέα τόσο με την πιστή εφαρμογή σκληρών μνημονιακών μέτρων όσο και με την αδυναμία χάραξης μιας εθνικής πολιτικής που να ενισχύει την γεωργία και την κτηνοτροφία. Οι πολιτικές αποφάσεις που έλαβε επιβραδύνουν την ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα και οδηγούν τα αγροτικά και κτηνοτροφικά νοικοκυριά σε δεινή οικονομική κατάσταση.

Η αύξηση της φορολογικής βάσης αποτελεί μια αναγκαία πολιτική απόφαση για την οικονομία της χώρας μας δεδομένου ότι η καθολική συμμετοχή των πολιτών στις υποχρεώσεις του κράτους είναι καθοριστική για την ισότητα και την ισονομία. Πρέπει ωστόσο η συμμετοχή κάθε κοινωνικής ομάδας να είναι ανάλογη με την φοροδοτική της ικανότητα. Η φορολογική εξομοίωση από την κυβέρνηση των δραστηριοτήτων του πρωτογενούς τομέα με τις επιχειρήσεις αύξησε τον συντελεστή φορολόγησης των αγροτών και των κτηνοτρόφων από το 22% στο 45% ενώ απαιτήθηκε και η προκαταβολή του φόρου στο 100%.  Η πρωτογενής παραγωγή στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό σε αστάθμητους εξωγενείς παράγοντες οι οποίοι αυξάνουν τα έξοδα παραγωγής που επηρεάζουν σημαντικά τις τελικές τιμές των προϊόντων, γι αυτό το λόγο η διαμόρφωση των φορολογικών κλιμάκων των δραστηριοποιούμενων στο πρωτογενή τομέα θα έπρεπε να γίνεται με βάσει το παραγόμενο κέρδος και όχι τον συνολικό τζίρο.

Χαρακτηριστικό είναι το πρόβλημα της συνεχούς αύξησης της τιμής του αγροτικού πετρελαίου το οποίο κυμαίνεται από 1.40 έως 1.50€ το λίτρο λόγω του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση η μέση τιμή αγροτικού πετρελαίου διαμορφώνεται στα 0.60€ το λίτρο. Η σημαντική αυτή διαφορά τιμής λειτουργεί καταστρεπτικά για το κόστος παραγωγής των ελληνικών προϊόντων με αποτέλεσμα την χαμηλή τους ανταγωνιστικότητα. Το υψηλό κόστος παραγωγής των αγροτικών προϊόντων οφείλεται εκτός από την τιμή του πετρελαίου και στην υψηλή τιμή των αγροτικών φαρμάκων, των λιπασμάτων και των κατά κύριο λόγο εισαγόμενων σπόρων. Τα Ελληνικά Πανεπιστήμια και τα Κρατικά Ερευνητικά Κέντρα πρέπει να ενισχυθούν τόσο σε επίπεδο χρηματοδότησης όσο και σε επίπεδο νέων εξειδικευμένων επιστημόνων οι οποίες/oποίοι σε συνεργασία με τις υπάρχουσες αλλά και με νέες εγχώριες βιομηχανικές μονάδες μπορούν να παράξουν ελληνικούς σπόρους/πολλαπλασιαστικό υλικό και ελληνικά αγροτοεφόδια. Η κυβέρνηση όμως δεν εργάστηκε μέσω μιας συντονισμένης πολιτικής σε αυτή την κατεύθυνση. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της απαξίωσης της Ελληνικής Βιομηχανίας Ζάχαρης με δευτερογενές αποτέλεσμα την καταστροφή της τευτοκαλιέργειας και την μείωση του αγροτικού εισοδήματος των παραγωγών.

Το υψηλό κόστος παραγωγής θα μπορούσε να έχει ηπιότερες επιπτώσεις στις/στους γεωργούς και κτηνοτρόφους. μέσω της ενίσχυσης των συνεταιριστικών οργανώσεων/ομαδικών δραστηριοτήτων. Η ψήφιση ωστόσο του Ν.4386/2016 για τους Αγροτικούς Συνεταιρισμούς από την συγκυβέρνηση μοναδικό στόχο είχε την χειραγώγηση τους με αποτέλεσμα την δυσλειτουργία τους.

Αρνητικά για την γεωργία και την κτηνοτροφία λειτουργεί και το θεσμικό πλαίσιο του ΕΛΓΑ. Η άμεση αλλαγή του κανονισμού είναι απαιτητή ώστε να παρέχει στις/στους ασφαλιζόμενες/ασφαλιζόμενους προστασία από όλους τους φυσικούς κινδύνους, τις νόσους του φυτικού και του ζωικού κεφαλαίου  και την συνολική πληγείσα παραγωγή.  Η αποζημίωση των παραγωγών πρέπει άμεσα να καλύπτει το 100% των ζημιών.

Η κρατική υποστήριξη στον πρωτογενή τομέα πρέπει εκτός από το επίπεδο της ασφάλισης να εκφράζεται και στο επίπεδο των Γεωργικών Συμβουλών μέσω του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) που εξάλλου αποτελεί και κοινοτική μας υποχρέωση από το 2015. Η κυβέρνηση δεν χρησιμοποίησε τις δυνατότητες του ΠΑΑ 2014-2020, για μια συνολική αγροτική ανάπτυξη του τόπου, χάνοντας άλλη μια ευκαιρία. Τα μέτρα που έχουν έως τώρα προκηρυχτεί είναι συνεχιζόμενα έργα χωρίς εμπροσθοβαρή αξιοποίηση. Ανάμεσα στους στόχους του προγράμματος Γεωργικών Συμβουλών ήταν εκτός από την διάδοση νέων επιστημονικών μεθόδων καλλιέργειας, εκτροφής, τυποποίησης και προώθησης των γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας για επιστήμονες(γεωπόνους, τεχνολόγους γεωπόνους, κτηνιάτρους, ιχθυολόγους και οικονομολόγους). Η σχετική Υπουργική Απόφαση εκδόθηκε καθυστερημένα μόλις ένα χρόνο πριν αλλά είναι ακόμη ανενεργή ελαχιστοποιώντας τα θετικά αποτελέσματα στην ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα και την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων επιστημόνων ιδίως στην περιφέρεια.

Εστιάζοντας στην Περιφερειακή Ενότητα της Καρδίτσας ανιχνεύονται όλα τα παραπάνω προβλήματα της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Υπάρχουν ωστόσο και κάποια θέματα που απασχολούν πιο έντονα την τοπική κοινωνία όπως οι μη εγγυημένες τιμές παραγωγού, οι τιμές στο αιγοπρόβειο γάλα και η χαμηλή ανάπτυξη του οινοτουρισμού.

Η μη θεσμοθέτηση κατώτερων εγγυημένων τιμών με βάση το κόστος παραγωγής των μεγάλων καλλιεργειών όπως του βαμβακιού εκθέτει τις/ τους καλλιεργήτριες/καλλιεργητές σε κινδύνους κερδοσκοπίας από τις/τους μεγαλο-εμπόρους και τις/τους βιομήχανους. Στα θύματα αυτής της πρακτικής συμπεριλαμβάνονται εκτός των γεωργών και οι καταναλώτριες/καταναλωτές. Πρέπει να δοθεί άμεσα λύση στο πρόβλημα μέσω των κατώτερων εγγυημένων τιμών, όπως εξάλλου ζήτησε η Διεπαγγελματική Οργάνωση Βάμβακος, η οποία υποστηρίζει την χάραξη μίας σταθερής, ενιαίας και ομόθυμης εθνικής στρατηγικής για την καλλιέργεια του βαμβακιού στη χώρα.

Η κτηνοτροφία θα μπορούσε μέσω στοχευόμενων πολιτικών, που να μην στηρίζεται στην επιδοματική πολιτική του de minimis, να συμβάλει καθοριστικά στην οικονομία του νομού.  Τα τελευταία δύο χρόνια οι τιμές στο αιγοπρόβειο γάλα καταρρέουν και πρέπει άμεσα να επανέλθουν στα παλαιότερα επίπεδα που εξασφάλιζαν αξιοπρεπή εισοδήματα στις/ στους κτηνοτρόφους.

Η ανάπτυξη του πρωτογενούς τομέα στην εποχή μας πρέπει να ειδωθεί μέσα από την συνέργειά του με τον δευτερογενή και τον τριτογενή τομέα. Η αγροτική και κτηνοτροφική παραγωγή όταν τυποποιηθεί και επεξεργαστεί σε μικρές οικοτεχνικές και βιομηχανικές μονάδες εντός της γεωγραφικής έκτασης της Περιφερειακής Ενότητας μπορεί να δημιουργήσει συνθήκες ευρύτερης ανάπτυξης, στοχευόμενη μείωση της ανεργίας και διατήρηση ή αύξηση του τοπικού πληθυσμού. Θα καταγραφούν έτσι πολλαπλασιαστικά οικονομικά οφέλη για όλη την τοπική οικονομία.

Ο οινοτουρισμός είναι μια μορφή θεματικού τουρισμού που συνδέει την παραγωγή του οίνου με την τάση του σύγχρονου τρόπου ζωής των κατοίκων των πόλεων να ανακαλύπτουν την αγροτική ζωή και την φύση σε συνδυασμό με την τοπική γαστρονομία. Η Καρδίτσα ενώ έχει ένα σημαντικό αριθμό αμπελώνων (ΠΟΠ Μεσενικόλα) δεν έχει διαμορφώσει ούτε τις κατάλληλες υποδομές αλλά ούτε και τα απαραίτητα οργανωμένα προγράμματα αγροτουριστισμού που να καταστήσουν την περιοχή ως έναν ελκυστικό προορισμό των ταξιδιωτισσών/ ταξιδιωτών του κρασιού.

Μέσα από τους προβληματισμούς που ανέπτυξα για τον πρωτογενή τομέα γίνεται φανερό πως οι ευκαιρίες που δόθηκαν μέσω της επανα-ιεράρχησης των παραγωγικών οικονομικών τομέων στην χώρα στα χρόνια της κρίσης δεν χρησιμοποιήθηκαν από την συγκυβέρνηση.  Το ΚΙΝΑΛ μέσω του στοχευμένου του Αγροτικού Προγράμματος δίνει βάρος στην καινοτομία και παλεύει για την υγιή ανάπτυξη της γεωργίας, της κτηνοτροφίας και της ιχθυοκαλλιέργειας.

Δώρα Θωμοπούλου

Υποψήφια βουλευτής Νομού Καρδίτσας με το Κίνημα Αλλαγής

Αναπληρωτής Γραμματέας του Δικτύου Πολιτιστικών Φορέων και  Πρωτοβουλιών του Κινήματος Αλλαγής

[Την Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου, την Τρίτη 5 και την Τετάρτη 6, η υποψήφια βουλευτής θα πραγματοποιήσει επισκέψεις σε θεσμικούς φορείς στο Νομό, προκειμένου να ενημερωθεί για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν.]