Η Μικρασιατική εκστρατεία μέσα από τη ματιά του ευζώνου Παναγιώτη Πάνου από το Μαυρομμάτι (+Φωτο) ^Κύριο

Ποιά ήταν η έννοια της κυβέρνησης τον Γούναρη; Να χάσουμε τον πλούτο και τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας; Αν η τότε κυβέρνηση σκεφτόταν καλά και έπαιρνε την απόφαση να γυρίσει στην συνθήκη τον Σεβρών, δεν θα χάναμε την Μ. Ασία και τον Ελληνισμό. Ο ελληνικός στρατός παρόλες τις κακουχίες και ταλαιπωρίες έδειξε την ανδρεία του και φθάσαμε 7 ώρες έξω από την Άγκυρα. Πιστεύω ότι το μεγάλο αυτό έγκλημα ήταν της κυβέρνησης Γούναρη.»

Με αυτές τις σκέψεις ο Παναγιώτης Πάνου, ένας από τους ήρωες συμπατριώτες μας από το Μαυρομμάτι Καρδίτσας που έλαβε μέρος στην εκστρατεία στην Μ. Ασία το 1922 ολοκληρώνει την καταγραφή των αναμνήσεων και των εντυπώσεών του, καταθέτοντας την προσωπική του κρίση για την έκβαση των γεγονότων και τα αίτια της καταστροφής. Αναμνήσεις που έχουν καταγραφεί και δημοσιευθεί στα Καρδιτσιώτικα Χρονικά με επιμέλεια της ανιψιάς του, της Καρδιτσιώτισσας αρχαιολόγου της Εφορείας Αρχαιοτήτων Δωδεκανήσου κ. Ελένης Παπαβασιλείου, η οποία πραγματοποίησε απόψε στο φουαγιέ του Αρχαιολογικού Μουσείου Καρδίτσας, διάλεξη με θέμα: «Σημειώσεις ενός ευζώνου από το Μαυρομμάτι Καρδίτσας, για την εκστρατεία στη Μικρά Ασία (1919-1922)». Μια εκδήλωση που οργάνωσε η Εφορεία Αρχαιοτήτων Καρδίτσας, στο πλαίσιο της επετείου των 100 χρόνων από την Μικρασιατική καταστροφή και στην οποία παραβρέθηκαν πολλοί συμπολίτες

Η κ. Παπαβασιλείου παρουσίασε προσωπικές σημειώσεις και καταγραφές οι οποίες περιήλθαν στην κατοχή της από τον ίδιο του Παναγιώτη Πάνου, όπου περιγράφει με  παραστατικό και γλαφυρό τρόπο τις εμπειρίες του από την εκστρατεία του Ελληνικού Στρατού στη Μικρά Ασία από το 1919 έως και τον Αύγουστο του 1922. Η παρουσίαση  συνοδεύτηκε από σχετικό οπτικοακουστικό υλικό και μέσα από τις αναμνήσεις ενός απλού εύζωνα όπως ήταν ο Πάνου που μαζί με άλλους, απλούς ανθρώπους της Θεσσαλικής υπαίθρου κλήθηκαν να συμμετάσχουν στην Μικρασιατική εκστρατεία  αναδείχθηκε μια άλλη πιο ανθρώπινη προσέγγιση αλλά και ερμηνεία των γεγονότων που διαδραματίστηκαν, κάτι που ήταν και ο στόχος της ομιλήτριας όπως ανέφερε και η ίδια συγκινημένη στο τέλος της παρουσίασής της.

Από τις αναμνήσεις του Παναγιώτη Πάνου δεν μπορούσε να λείπει η αναφορά στον Νικόλαο Πλαστήρα τον οποίο χαρακτηρίζει ως άνθρωπο ειλικρινή, τίμιο αξιωματικό και άριστο στρατηγό και πολεμιστή παραθέτοντας μάλιστα και μια από τις μάχες όπου συμμετείχε κατά την υποχώρηση του ελληνικού στρατού,  στην οποία ο Πλαστήρας με πανέξυπνο τρόπο που αναδεικνύει τα μεγάλα στρατηγικά του χαρίσματα αιφνιδίασε και διέλυσε τους Τούρκους που ήθελαν να τους αποκλείσουν και έσωσε τους στρατιώτες του.

Ποιος ήταν ο Παναγιώτης Πάνου

Ο Παναγιώτης Πάνου γεννήθηκε το 1897 στο Μαυρομάτι Καρδίτσας και πέθανε στην Καρδίτσα το 1984. Μετά την εγκατάστασή τον στην πόλη έγινε υποδηματοποιός και παντρεύτηκε την Αλεξάνδρα Νταλή, με την οποία απέκτησε τρία παιδιά, τον Ιωάννη, ο οποίος είχε το ζαχαροπλαστείο ΚΙΕΡΙΟΝ στην πλατεία της πόλης, την Άρτεμη Βογιατζή και τον Μενέλαο. Σήμερα ζει μόνο η κόρη. Έλαβε μέρος στην εκστρατεία στην Μ. Ασία το 1922, όπου και κατέγραψε τις εντυπώσεις του διατυπώνοντας στο τέλος και την προσωπική τον κρίση για την έκβαση των γεγονότων.

Κωστής Κριτσιάνης