Παρουσίαση του προγράμματος αναβάθμισης των κτιριακών υποδομών της Δικαιοσύνης ^Κύριο

Ειδικότερα, το κτιριακό πρόγραμμα του Υπουργείου Δικαιοσύνης περιλαμβάνει έργα ανακαίνισης, βελτίωσης και ανέγερσης νέων δικαστικών κτιρίων σε όλη τη Χώρα που αγγίζει τα 500 εκατ. ευρώ.

Συγκεκριμένα, η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Δικαιοσύνης παρουσίασε αναλυτικά τα έργα ανακαίνισης και αναβάθμισης δικαστικών κτιρίων που ολοκληρώθηκαν μέσα στο 2025, κατόπιν αιτημάτων των κατά τόπους δικαστηρίων, καθώς και τα έργα που προγραμματίζεται να χρηματοδοτηθούν έως το 2027.

Επιπλέον, παρουσιάστηκαν οι μισθώσεις νέων κτιρίων για τη στέγαση δικαστικών υπηρεσιών, οι οποίες ολοκληρώθηκαν εντός του 2025, καθώς και όσες αναμένεται να πραγματοποιηθούν το προσεχές χρονικό διάστημα.

Στην εκδήλωση παρέστησαν ο Υπουργός Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος, ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Γιάννης Ανδριανός, βουλευτές, δήμαρχοι και περιφερειάρχες των περιοχών όπου υλοποιούνται ή προγραμματίζεται η υλοποίηση των έργων, εκπρόσωποι των δικαστηρίων σχεδόν όλης της Περιφέρειας (εκτός Αττικής, για την οποία θα πραγματοποιηθεί αντίστοιχη εκδήλωση το προσεχές χρονικό διάστημα) καθώς και Πρόεδροι των Δικηγορικών Συλλόγων.

Ο Υπουργός Δικαιοσύνης, Γιώργος Φλωρίδης στην ομιλία του ανέφερε :

«Αυτό το πρόγραμμα έχει δυο μέρη: Το πρώτο βρίσκεται σε εξέλιξη μέσα από τις συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα και το δεύτερο, το οποίο υλοποιείται με διαδικασίες, που προβλέπονται στα δημόσια έργα. Η χρηματοδότηση όλων είναι από εθνικούς πόρους.

Αναφορικά με τα έργα που θα γίνουν με συμπράξεις ή είναι σε εξέλιξη η διαδικασία των συμπράξεων, η πρώτη αφορά στην ανέγερση δικαστικών Μεγάρων Έδεσσας, Σερρών και Κιλκίς, η οποία αν και περιλαμβάνει μέχρι σήμερα την ανακατασκευή του δικαστικού Μεγάρου της Θεσσαλονίκης, αποφασίστηκε μετά από σειρά προβλημάτων που προέκυψαν να προχωρήσει ως ένα ξεχωριστό δημόσιο έργο, ενώ παράλληλα θα προχωρήσει κανονικά η κατασκευή των άλλων τριών. Αυτό συμβαίνει γιατί είναι ένα ιδιαίτερα απαιτητικό τεχνικά και ως τέτοιο μπορεί να αντιμετωπιστεί ξεχωριστά, ενώ με την απεμπλοκή της Θεσσαλονίκης η κατασκευή των άλλων τριών δικαστικών μεγάρων θα επιταχυνθεί.

Η δεύτερη σύμπραξη είναι η ανέγερση των δικαστικών μεγάρων Λαμίας, Βόλου και μιας νέας πτέρυγας του δικαστικού μεγάρου Καρδίτσας, καθώς και την ανακατασκευή του υφιστάμενου δικαστικού μεγάρου Τρικάλων, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 48 εκατ. ευρώ.

Όταν ξεκίνησε η διαδικασία των συμπράξεων και η εκτίμηση των προϋπολογισμών, δεν υπήρχε ο Δικαστικός Χάρτης, ο οποίος κατήργησε σχηματισμούς στα Ειρηνοδικεία, οι οποίοι τώρα πρέπει να ενσωματωθούν στα νέα δικαστικά μέγαρα. Άρα αυτή τη στιγμή είμαστε σε μια αναθεώρηση του κτιριολογικού προγράμματος για να μπορέσουμε τα κτίρια τα οποία θα κατασκευαστούν να ικανοποιήσουν αυτές τις ανάγκες.

Η άλλη σύμπραξη είναι η ανέγερση του δικαστικού μεγάρου Ηρακλείου και η ανακατασκευή του δικαστικού μεγάρου Ρεθύμνου προϋπολογισμού 70 εκατ. ευρώ. Αυτά είναι περίπου 240 εκατ. ευρώ.

Το πρόγραμμα το οποίο ανακοινώνεται σήμερα και συμπληρώνει αυτές τις συμπράξεις, αυτά τα έργα είναι περίπου 65 εκατ. ευρώ. Αυτό προβλέπει τη δημιουργία δυο νέων δικαστικών μεγάρων, στην Αλεξανδρούπολη και στα Γιαννιτσά, και εργασίες ανακατασκευών και ανακαίνισης οι οποίες ξεκινούν από ελάχιστα ποσά και φτάνουν μέχρι αρκετά εκατομμύρια, όπως είναι η ανακατασκευή του παλιού δικαστικού μεγάρου του ιστορικού κτιρίου της Κομοτηνής προϋπολογισμού περίπου 6,5 εκατ. ευρώ. Τα χρήματα αυτά είναι διασφαλισμένα, είναι πόροι κατά βάση από το Ταμείο Χρηματοδότησης Δικαστικών Κτιρίων και από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Μεταξύ των νέων κατασκευών συμπεριλαμβάνονται οι νέες αίθουσες και τα γραφεία του Εφετείου Μυτιλήνης μετά και την πρόσφατη εύρεση του κατάλληλου οικοπέδου.

Άρα έχουμε ένα συνολικό πρόγραμμα το οποίο υπερβαίνει τα 300 εκατ. ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι για το σύνολο των δικαστικών κτιρίων της Χώρας, είτε θα έχουμε αρκετά καινούρια κτίρια, είτε στα υπόλοιπα θα έχουμε ανακαινίσεις τέτοιου χαρακτήρα και τέτοιου μεγέθους που θα καταστήσουν τα κτίρια αυτά σύγχρονα και πιο λειτουργικά. Είναι μια εξαιρετική δουλειά η οποία προετοιμάστηκε από τον Υφυπουργό και τον Γενικό Γραμματέα ο οποίος προΐσταται και του ΤΑΧΔΙΚ το οποίο έγινε κατορθωτό μέσα από τη συνεργασία που είχαμε με τους τοπικούς εκπροσώπους, βουλευτές και δημάρχους τις δικαστικές αρχές και τη συμβολή που είχαν οι διοικήσεις των δικηγορικών συλλόγων της χώρας».

Ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης, Ιωάννης Μπούγας τόνισε:

«Ο Δικαστικός Χάρτης δεν είναι μόνο η ενοποίηση του πρώτου βαθμού της δικαιοσύνης. Ασφαλώς ένα σημαντικό κομμάτι του Χάρτη είναι η ενοποίηση του πρώτου βαθμού. Ο δεύτερος άξονας όμως είναι η χωροταξία. Η κατανομή των δικαστικών σχηματισμών στην ελληνική επικράτεια. Πριν την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη είχαμε στη Χώρα, στην πολιτική δικαιοσύνη, συνολικά 227 δικαστικούς σχηματισμούς. Μετά την εφαρμογή του Χάρτη έχουν περιοριστεί σε 113. Αντιλαμβάνεστε πόσο μεγάλη σημασία έχει για τον προγραμματισμό του κτιριακού προγράμματος ο περιορισμός από 227 σε 113 των δικαστικών σχηματισμών. Διότι, αυτό, ασφαλώς προσδιορίζει όχι μόνο τις κτιριακές αλλά και τις ψηφιακές υποδομές, οι οποίες βρίσκονται σε εξέλιξη και ελπίζουμε ότι μέχρι το τέλος του 2026 όπως έχουμε περιγράψει θα έχουν ολοκληρωθεί.

Ο Χάρτης λοιπόν με τους 113 δικαστικούς σχηματισμούς, δίχως να κάνουν δυσκολότερη την πρόσβαση των πολιτών στη δικαιοσύνη, τουναντίον την κατέστησαν ευχερέστερη. Στην ηπειρωτική Χώρα κανένας πολίτης δεν έχει πρόσβαση σε δικαστήριο μεγαλύτερη των 35 λεπτών και στη νησιωτική Χώρα έχουμε αναβαθμίσει τα Ειρηνοδικεία σε περιφερειακές έδρες των Πρωτοδικείων.

Με βάση λοιπόν τα δεδομένα και τις ανάγκες που προέκυψαν από την εφαρμογή του Δικαστικού Χάρτη, αναπροσαρμόσαμε το κτιριακό πρόγραμμα.

Ο τρίτος άξονας που προβλέπεται και καθορίζεται από τον Δικαστικό Χάρτη είναι η διαχείριση των δικαστικών μεγάρων από το ΤΑΧΔΙΚ, το οποίο μπορεί να φαίνεται τεχνικό όμως είναι εξόχως πολιτικό και σημαντικό για την καλή λειτουργία της δικαιοσύνης, διότι οι πράξεις διαχείρισης επισκευών δικαστικών μεγάρων που  σήμερα είναι ευθύνη αρμοδιότητα και καθήκον δικαστικών λειτουργών και των δικαστικών υπαλλήλων με την αναμόρφωση του οργανισμού του ΤΑΧΔΙΚ όλο αυτό το διαχειριστικό άχθος μεταφέρεται στο ΤΑΧΔΙΚ, ώστε να απαλλάξουμε και να αποδεσμεύσουμε τους δικαστές από ένα πάρεργο το οποίο τους επιβαρύνει και καθυστερεί την διεκπεραίωση του αμιγώς δικαιοδοτικού τους έργου.

Με βάση όσα ελέχθησαν από τον Υπουργό, έχουμε τρία επιμέρους προγράμματα.

Το ένα είναι το μεγάλο πρόγραμμα των ΣΔΙΤ στο οποίο αναφέρθηκε ο Υπουργός, το πρόγραμμα κατασκευής ή εκτεταμένων επισκευών δικαστικών μεγάρων που χρηματοδοτείται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, το οποίο περιλαμβάνει το Δικαστικό Μέγαρο Πειραιά και η ανακατασκευή του κτιρίου που στεγάζει το Συμβούλιο της Επικρατείας.

Ένα τρίτο πρόγραμμα το οποίο θα ανακοινωθεί τις επόμενες μέρες αφορά στα δικαστικά κτίρια του λεκανοπεδίου Αττικής. Αναφέρομαι κυρίως στα δικαστήρια της πρώην Σχολής Ευελπίδων αλλά και της οδού Λουκάρεως.

Το σημερινό πρόγραμμα το οποίο περιλαμβάνει δικαστικά μέγαρα σε ολόκληρη τη Χώρα πλην Αττικής, και βεβαίως τα προγράμματα τα οποία μοχλεύουν πόρους, οι οποίοι μπορεί να φθάσουν μέχρι και 500 εκατ. ευρώ. Δηλαδή τα 300 εκατ. που ανέφερε ο Υπουργός συν της Αττικής και χρήματα από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Ελπίζουμε ότι θα έχουν υλοποιηθεί στο σύνολό τους μέχρι το 2030.  Υποστηρίζονται όλα αυτά από ένα πρόγραμμα μισθώσεων σε όλη τη Χώρα, που μας έδωσε την ευκαιρία να είμαστε γρήγοροι ευέλικτοι και αποτελεσματικοί στη μίσθωση κατάλληλου κτιρίου για τη στέγαση των δικαστικών υπηρεσιών μια διάταξη, η οποία συμπεριλήφθηκε στον Δικαστικό Χάρτη, εφαρμόζεται μέχρι σήμερα και θα εφαρμόζεται μέχρι τέλη του 2026 για να μπορούμε να δίνουμε γρήγορα λύσεις σε περιοχές όπου δεν έχουμε δικαστικά κτίρια ή δεν είναι δυνατή η ανέγερση δικαστικών μεγάρων. Είναι αρκετές αυτές οι περιοχές στη Χώρα και στο λεκανοπέδιο της Αττικής.

Τα χαρακτηριστικά που καθιστούν αυτό το πρόγραμμα που για πρώτη φορά εκπονεί και χρηματοδοτεί το ΤΑΧΔΙΚ, μοναδικό και διακεκριμένο είναι:

Πρώτον, χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από πόρους του ΤΑΧΔΙΚ.

Δεύτερον, έχει σύντομο χρονικά ορίζοντα υλοποίησης, μέχρι το τέλος του 2027.

Τρίτον, δεν γίνεται από την αύξηση των τελών και των επιβαρύνσεων αλλά από καλή διαχείριση των υφιστάμενων πόρων του ΤΑΧΔΙΚ.

Τέταρτον, αφορά αποκλειστικά την ελληνική περιφέρεια.

Πέμπτο, μας βοηθά να δώσουμε λύση και να μπορέσουμε να επισκευάσουμε για να συντηρήσουμε και να αναδείξουμε κτίρια με μεγάλο αρχιτεκτονικό και πολιτιστικό ενδιαφέρον όπως είναι το δικαστικό μέγαρο της Κορίνθου, της Λαμίας, του Βόλου και της Άμφισσας».

Ο Γενικός Γραμματέας Δικαιοσύνης, Πέλοψ Λάσκος, παρουσιάζοντας αναλυτικά το πρόγραμμα υπογράμμισε ότι: «Η διαχείριση αυτών των κεφαλαίων σήμερα δεν οφείλεται μόνο στην διοίκηση του ΤΑΧΔΙΚ, αλλά οφείλεται και στην επιτυχημένη οικονομική πολιτική της κυβερνήσεως τα τελευταία χρόνια, η οποία επιτρέπει να διαχειριζόμαστε αυτά τα κονδύλια χωρίς να επιβάλλουμε αυξήσεις στα έσοδα. Αυτό είναι μια επιτυχία της κυβέρνησης από μόνη της και αποδεικνύει ότι η επιτυχημένη οικονομική πολιτική μας επιτρέπει να κάνουμε ενέργειες σε όλους τους τομείς του κράτους».