Πρόστιμα άνω των 2 εκατ. ευρώ σε τράπεζες και servicers επέβαλε η Τράπεζα της Ελλάδος

Το μεγαλύτερο μέρος των προστίμων αφορά σε τράπεζες (1,908 εκατ. ευρώ) και μόνο τα 233.400 ευρώ αφορούν σε εταιρείες διαχείρισης πιστώσεων (servicers).

Όπως αναφέρεται στην Ετήσια Έκθεση Δραστηριοτήτων Προληπτικής Εποπτείας και Εξυγίανσης 2025 που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα κατά το 2025, διαπιστώθηκαν συνολικά 13 παραβάσεις των διατάξεων του πλαισίου Καταπολέμησης του Ξεπλύματος Χρήματος και της Χρηματοδότησης της Τρομοκρατίας (εφεξής ΞΧ/ΧΤ), οι οποίες τελέσθηκαν από ένα πιστωτικό ίδρυμα. Στην περίπτωση αυτή, επιβλήθηκε χρηματικό πρόστιμο συνολικού ποσού 1.891.050 ευρώ στο εποπτευόμενο ίδρυμα και απαιτήθηκε από αυτό να λάβει διορθωτικά μέτρα.

Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με το άρθρο 55Α του Καταστατικού της, η Τράπεζα της Ελλάδος, κατά την άσκηση της εποπτικής της αρμοδιότητας, επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις κατά πάντων των υποκείμενων σε εποπτεία προσώπων, των νόμιμων εκπροσώπων τους και όσων ασκούν διοίκηση για παραβάσεις των σχετικών με τις αρμοδιότητές της διατάξεων.

Τη χρονιά που μας πέρασε με αποφάσεις της αρμόδιας Επιτροπής Πιστωτικών και Ασφαλιστικών Θεμάτων της Τράπεζας της Ελλάδος, διαπιστώθηκαν 38 παραβάσεις του πλαισίου της εποπτικής αρμοδιότητας της Τράπεζας της Ελλάδος. Οι παραβάσεις αυτές τελέσθηκαν από πιστωτικά ιδρύματα, ασφαλιστικές επιχειρήσεις, εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις (διαχειριστές πιστώσεων), φυσικά πρόσωπα και λοιπά νομικά πρόσωπα. Σε όλες τις ανωτέρω περιπτώσεις αποφασίστηκε η επιβολή χρηματικών προστίμων, τα οποία ανήλθαν συνολικά σε ποσό 2.273.325 ευρώ. Σε κάποιες περιπτώσεις παράβασης του νομικού πλαισίου, πέραν του χρηματικού προστίμου δόθηκε επιπλέον εντολή στα υπεύθυνα πρόσωπα να αποφύγουν τις παραβάσεις στο μέλλον ή επιβλήθηκαν διορθωτικά μέτρα.

Όσον αφορά στους ελέγχους για το ξέπλυμα μαύρου χρήματος που διενεργήθηκαν συνολικά τέσσερις (4) επιτόπιοι έλεγχοι σε δύο (2) Πιστωτικά Ιδρύματα, ένα Σημαντικό Ίδρυμα και ένα Λιγότερο Σημαντικό και δύο (2) σε Ιδρύματα Πληρωμών.

Παράλληλα, εντός του 2025 ολοκληρώθηκαν δύο έλεγχοι οι οποίοι είχαν ξεκινήσει στο 2024, με βάση το πρόγραμμα ελέγχων που είχε καταρτιστεί για το εν λόγω έτος, σε ένα Λιγότερο Σημαντικό Πιστωτικό Ι και σε ένα Ίδρυμα Πληρωμών το οποίο παρέχει υπηρεσίες αποδοχής πράξεων πληρωμής (acquiring). Αντικείμενο των ελέγχων ήταν η συμμόρφωση με το κανονιστικό πλαίσιο πρόληψης ΞΧ/ΧΤ με έμφαση στις διαδικασίες που εφαρμόζουν τα ελεγχόμενα ιδρύματα και τα πληροφοριακά συστήματα που έχουν εγκαταστήσει για την παρακολούθηση των συναλλαγών και δραστηριοτήτων πελατών τους και τον εντοπισμό ασυνήθων ή ύποπτων συναλλαγών, καθώς και οι διαδικασίες που εφαρμόζουν για την αξιολόγηση των εν λόγω συναλλαγών και την υποβολή αναφορών ύποπτων συναλλαγών (ΑΥΣ) στην Αρχή Καταπολέμησης ΞΧ/ΧΤ. Στους ελέγχους των ΠΙ, αντικείμενο αποτέλεσε και η αξιολόγηση των κινδύνων τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνίας (ΤΠΕ) όσον αφορά στο εξειδικευμένο πληροφοριακό σύστημα πρόληψης ΞΧ/ΧΤ. Από τους διενεργηθέντες στο 2025 ελέγχους, διαπιστώθηκαν αδυναμίες όσον αφορά στις θεσπισμένες πολιτικές και τις διαδικασίες πρόληψης ΞΧ/ΧΤ αλλά και στα εφαρμοζόμενα μέτρα δέουσας επιμέλειας και ειδικότερα στις διαδικασίες και τα συστήματα παρακολούθησης συναλλαγών πελατών για σκοπούς πρόληψης ΞΧ/ΧΤ.

Κύρια προτεραιότητα της εποπτείας των πιστωτικών ιδρυμάτων για το 2026 από την ΤτΕ όπως επισημαίνει ο Διοικητής Γιάννης Στουρνάρας αποτελεί η ενίσχυση της ανθεκτικότητάς τους έναντι των γεωπολιτικών κινδύνων, της αυξημένης αβεβαιότητας στο διεθνές μακροοικονομικό και χρηματοπιστωτικό περιβάλλον, καθώς και έναντι των κινδύνων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ). Έμφαση δίνεται στην εφαρμογή συνετών πιστοδοτικών κριτηρίων στις νέες εκταμιεύσεις, στον κίνδυνο συγκέντρωσης και στην παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των λύσεων αναδιάρθρωσης.

Για την εποπτεία του ασφαλιστικού κλάδου, κύρια προτεραιότητα αποτελεί η έγκαιρη αναγνώριση και παρακολούθηση αναδυόμενων κινδύνων, όπως οι κλιματικοί, οι γεωπολιτικοί και οι κίνδυνοι κυβερνοασφάλειας, οι οποίοι απαιτούν αυξημένη επιχειρησιακή ανθεκτικότητα. Τέλος, όσον αφορά τους διαχειριστές πιστώσεων, βασικός εποπτικός στόχος παραμένει η αποτελεσματική αντιμετώπιση των αδυναμιών που εξακολουθούν να παρατηρούνται, ιδίως στα ζητήματα εταιρικής διακυβέρνησης και στα συστήματα παρακολούθησης της διαχείρισης των απαιτήσεων. Παράλληλα, επιδιώκεται η προαγωγή της διαφάνειας στις σχέσεις μεταξύ δανειοληπτών και διαχειριστών πιστώσεων.