Σημαντικές ερευνητικές προσπάθειες στην Καρδίτσα από τον Δρ. Κοντοπίδη ^Κύριο

"Ψυχή" της όλης προσπάθειας είναι ο καταξιωμένος ερευνητής Γ. Κοντοπίδης, η δράση του οποίου στον τομέα της ανακάλυψης φαρμάκων αναγνωρίστηκε το 2008 από το Ίδρυμα Μποδοσάκη, που τον βράβευσε, παρουσία του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας.

"Προσπαθώ, με τους συνεργάτες μου, να δημιουργήσω συνθήκες ανάλογες μ' αυτές που επικρατούν σε προηγμένες, πανεπιστημιακά και ερευνητικά, χώρες", λέει χαρακτηριστικά ο Δρ. Κοντοπίδης. Μετά τις αρχικές σπουδές του στα πανεπιστήμια των Ιωαννίνων και της Γλασκόβης, στους τομείς της χημείας και της βιοτεχνολογίας αντίστοιχα, ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστήμιου του Εδιμβούργου (UK), όπου και εργάστηκε ως μεταδιδακτορικός ερευνητής. Ο κύριος στόχος της διδακτορικής του έρευνας ήταν η ανακάλυψη των μη-πεπτιδικών ενώσεων ως αντικαταστάτες του ανοσοκατασταλτικού φαρμάκου κυκλοσπορίνη. Μάλιστα, οι πρώτοι μη πεπτιδικοί αναστολείς για την κυκλοφιλίνη ανακαλύφθηκαν κατά τη διάρκεια της διδακτορικής διατριβής.

Άλλες σημαντικές του ανακαλύψεις ήταν η πρώτη δομή κυκλοφιλίνης από το παράσιτο nematode, που άνοιξε νέες δυνατότητες για το σχέδιο των πιο εκλεκτικών παραγώγων κυκλοσπορίνης για τα παράσιτα. Η αντιπαρασιτική δραστηριότητα της κυκλοσπορίνης ήταν γνωστή, αλλά είχε χαμηλή εκλεκτικότητα. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν πως θα μπορούσαν να σχεδιαστούν πιο ισχυρά παράγωγα της κυκλοσπορίνη ενάντια στο παράσιτο Brugia malayi. Ανακαλύψεις που γίνονται κατά τη διάρκεια των διδακτορικών του σπουδών οδήγησαν σε νέα ερευνητικά έργα. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του μεταπτυχιακού φοιτητή, Yuande Yang, που συνεχίζοντας τη δική του ερευνητική δουλεία, έφτιαξε παράγωγα του dimedone με συγκεντρώσεις IC50 επιπέδου nM για την πρωτεΐνη κυκλοφιλίνη.

Μετά το πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, ο Δρ Κοντοπίδης συνέχισε την ερευνητική του καριέρα στην εταιρία Cyclacel, μια μικρή βιοτεχνολογική επιχείρηση, που ιδρύθηκε από τον καθηγητή Sir David Lane στο Νταντί της Βρετανίας. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του εκεί ίδρυσε ένα εργαστήριο πρωτεϊνικής κρυσταλλογραφίας υψηλών προδιαγραφών και παρέδωσε πολλές κρυσταλλικές δομές πρωτεϊνών, που συνέβαλαν στα τρέχοντα ερευνητικά προγράμματα στην επιχείρηση. Στην Ελλάδα, ο Δρ. Κοντοπίδης επέστρεψε τον Μάιο του 2006 και με τον βαθμό του επίκουρου καθηγητή ανέλαβε την ευθύνη του Εργαστήριου Βιοχημείας του Τμήματος Κτηνιατρικής, στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

Έπειτα από συνεχείς προσπάθειες, τo εργαστήριο Βιοχημείας λαμβάνει την πρώτη χρηματοδότηση το 2009 και αναβαθμίζεται, με εξοπλισμό αξίας 118.000 ευρώ από μη κρατικές επιχορηγήσεις. "Το ερευνητικό περιβάλλον για έρευνα είναι ιδανικό σε μικρές πόλεις. Ο χρόνος που μπορεί να αφιερωθεί στην ερευνητική εργασία είναι περισσότερος και η έλλειψη καθημερινής έντασης βοηθάει σημαντικά. Η δε έλλειψη κυκλοφοριακού παρέχει τη δυνατότητα ερευνητικής εργασίας πέντε επιπλέων ωρών σε εβδομαδιαία βάση, χρόνου που πιθανώς θα χάνονταν σε μετακινήσεις σε μια μεγάλη πόλη", εξηγεί ο Δρ. Κοντοπίδης.

Το νέο πρότυπο ερευνητικό εργαστήριο που δημιουργείται συνεχίζει την έρευνα στον τομέα του σχεδιασμού και της ανάπτυξης φαρμάκων, με βάση τη δομή, για την αντιμετώπιση ασθενειών όπως ο καρκίνος, με επιχορήγηση 84.000 ευρώ από το Εθνικό Ίδρυμα Υγείας των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής (NIH), σε συνεργασία με τον επίκουρο καθηγητή Campbell McInnes του South Carollina University. Το προσωπικό του εργαστηρίου Βιοχημείας αριθμεί σήμερα έξι μέλη (σε διάστημα τεσσάρων ετών) και το πεδίο της ερευνητικής δουλειάς που γίνεται εκεί αφορά τις πρωτεΐνες που εμπλέκονται στον κυτταρικό κύκλο και την καρκινογένεση, όπως η εξαρτώμενη από την Κυκλίνη Κινάση 2 (CDK2), κυκλίνη Α (cyclin A), η εξαρτώμενη από την Κυκλίνη Κινάση 4 (CDK4), κυκλίνη D (cyclin D) και το πυρηνικό αντιγόνο του αναπτυσσόμενου κυττάρου (PCNA).

Στην προσπάθεια περαιτέρω ανάπτυξης των ερευνητικών δραστηριοτήτων στην περιοχή, το Κέντρο για την Έρευνα και την Τεχνολογία Θεσσαλίας (ΚΕΤΕΑΘ) έχει προσφέρει στον Δρα Κοντοπίδη εγκαταστάσεις στο ίδρυμά του, στην Καρδίτσα, στις οποίες ο ερευνητής ίδρυσε το εργαστήριο ανάπτυξης φαρμάκων. Τα ενδιαφέροντα του Δρα Κοντοπίδη, την τελευταία δεκαετία, εστιάζονται στην ανακάλυψη φαρμάκων με στόχο την αναστολή της διαδικασία πολλαπλασιασμού των καρκινωδών κυττάρων. Οι πρωτεΐνες που περιλαμβάνονται σ' αυτήν τη διαδικασία, όπως η PCNA, οδήγησαν σε καταξιωμένες ερευνητικές εργασίες, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και αποτέλεσαν εξώφυλλο τεύχους του περιοδικού των πρακτικών της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής (Proceedings of the National Academy of Sciences). Η συνεισφορά του Δρα Κοντοπίδη στην ανακάλυψη νέων αναστολέων του κυτταρικού κύκλου, με στόχους τις κινάσες, είναι συνεχόμενη και εκτενής όπως προκύπτει από την υψηλή ποιότητα δημοσιεύσεων σ' αυτό το επιστημονικό πεδίο και τις περισσότερες από 20 παρουσιάσεις σε συνέδρια.

πηγή:ΑΠΕ-ΜΠΕ