Άρθρο Φ. Αλεξάκου για την ένταξη στο ΕΣΠΑ του βιολογικού καθαρισμού της Λ. Πλαστήρα ^Κύριο

Έτσι άνοιξε ο δρόμος να κατασκευαστεί ένα σημαντικό έργο για την προστασία του οικοσυστήματος της λίμνης Πλαστήρα και τη διαφύλαξη της ποιότητας του νερού από την οποία υδρεύονται 80.000 κάτοικοι του Νομού μας. Με εξασφαλισμένες πιστώσεις 17.000.000 €  και μάλιστα από πρόσθετα χρήματα του κέντρου (τομεακό ΕΣΠΑ) και όχι από το ΕΣΠΑ της Περιφέρειας.

Για να φθάσουμε ως εδώ και να ξεπεραστούν τα πολλά εμπόδια χρειάστηκε πολύ δουλειά και αγαστή συνεργασία Νομαρχίας, Δήμων και βουλευτών. Εμείς ως Νομαρχία – παρά το γεγονός ότι το έργο δεν ανήκε τυπικά στην αρμοδιότητά μας – αναλάβαμε κυριολεκτικά από την πρώτη μέρα της θητείας μας (αρχές του 2007) τον συντονισμό των ενεργειών για να «ξεκολλήσει» η μελέτη που ήταν σταματημένη τουλάχιστον μια τριετία.

Συγκεκριμένα η αρχική μελέτη που ξεκίνησε στο τέλος της δεκαετίας του ‘90 προέβλεπε κατασκευή βιολογικών καθαρισμών, πέραν των οικισμών που απορρέουν στη λίμνη και σε δεκάδες άλλους που βρίσκονται εκτός λεκάνης απορροής με αποτέλεσμα να φτάσουν τα χρήματα μόνο για την σύνταξη της προκαταρκτικής μελέτης. Η ολοκλήρωση της μελέτης απαιτούσε  ακόμα 2,5 εκατ. €, που βέβαια ήταν αδύνατο να βρεθούν. Εκτός της δυσκολίας εξεύρεσης της πίστωσης υπήρχε και η κατηγορηματική άρνηση του τότε Γ.Γ. της Περιφέρειας Φ. Γκούπα να συνεχιστούν μελέτες που κατέληγαν σε πολλαπλασιασμό της αμοιβής του μελετητή. Μάλιστα στο τέλος του 2006 είχε απορρίψει γραπτό αίτημα του Δήμου Νεβρόπολης για χρηματοδότηση της μελέτης.

Για την άρση του αδιεξόδου από τον πρώτο μήνα της θητείας μας (Γενάρης  2007), σε στενή συνεργασία με τον τότε Δήμαρχο Νεβρόπολης, Φ. Παπαντώνη, ανέλαβα πρωτοβουλία με τέσσερις στόχους. Να περιοριστεί το αντικείμενο μόνο στους παραλίμνιους οικισμούς, να πεισθεί ο κ. Γκούπας για τη συνέχιση της μελέτης, να μειώσει την αμοιβή του ο μελετητής κατά 50% για να είναι ρεαλιστικό το κόστος και τέλος να βρεθούν τα χρήματα.

Με πολύ κόπο και πολλές διαβουλεύσεις, τον Απρίλη επιτεύχθηκαν οι τρεις πρώτοι στόχοι. Οριστικοποιήθηκε το αντικείμενο της μελέτης, πείσθηκε ο κ. Γκούπας, ο μελετητής μείωσε της απαιτήσεις από 800.000 € σε 400.000 € και απέμεινε η εξεύρεση της πίστωσης. Αμέσως είχα στενή συνεργασία με τους τρεις κυβερνητικούς βουλευτές (Σιούφας, Τσιάρας, Ταλιαδούρος) οι οποίοι ανταποκρίθηκαν και με τη βοήθειά τους μεταβιβάστηκαν τον Αύγουστο 400.000 € στο Δήμο Νεβρόπολης που ήταν φορέας υλοποίησης της μελέτης.

Συντάχθηκε η οριστική μελέτη, με σχετική καθυστέρηση, κυρίως εξ αιτίας εσωτερικών διαφωνιών των μελετητών λόγω της μείωσης της αμοιβής τους και υποβλήθηκε η περιβαλλοντική μελέτη στο Υπουργείο στο τέλος του 2009. Ακολούθησε ένας αγώνας δρόμου για να ενσωματωθούν οι παραλείψεις και οι παρατηρήσεις και να εγκριθεί η μελέτη. Μεταξύ των παραλείψεων ήταν και ο μη καθορισμός του αποδέκτη που είναι ο ποταμός Κερασιώτης. Να σημειώσω ότι εδώ ο Δήμαρχος κ. Δ. Τσιαντής έδειξε πολιτικό θάρρος και συνυπέγραψε τον καθορισμό του αποδέκτη παρά το γεγονός ότι ήταν προεκλογική χρονιά και υπήρχε ενδεχόμενο αντιδράσεων από τους κατοίκους της Κερασιάς.

Παράλληλα την άνοιξη του 2010 ξεκίνησαν οι αντιδράσεις κατοίκων του Κρυονερίου για τη χωροθέτηση των εγκαταστάσεων του βιολογικού καθαρισμού. Παρά το γεγονός ότι μπορούσαμε να αποφύγουμε την εμπλοκή μας αφού ως Νομαρχία δεν είχαμε καμιά σχέση με την σύνταξη της μελέτης, την επίβλεψη της οποίας είχε η ΤΥΔΚ, πήγα μαζί με τον Φ. Παπαντώνη, αρκετές φορές στο Κρυονέρι και συζήτησα με τους κατοίκους. Ορίστηκε επιτροπή από τους κατοίκους που θα πρότεινε εναλλακτικές θέση στην γύρω περιοχή και η οποία δυστυχώς μετά από δυο παρατάσεις προθεσμίας δεν έκανε καμιά πρόταση.
Μετά τις άκαρπες επαφές με τους κατοίκους και την  διόρθωση των παρατηρήσεων επί της περιβαλλοντικής μελέτης, υπήρξε νέος γύρος πιέσεων μέχρι τελικά να συνυπογραφεί αυτή από τέσσερις Υπουργούς τον Δεκέμβρη του 2010.

Εν τω μεταξύ από κοινού με τον Φ. Παπαντώνη, που και αυτός είχε σε πρώτη προτεραιότητα το έργο, είχαμε σειρά επαφών με την Γ. Γ. της Περιφέρειας κα Γερακούδη για την ένταξη του βιολογικού στο ΕΣΠΑ. Με την συμπαράσταση της κας Γερακούδη καταλήξαμε ότι το καλύτερο ήταν να χρηματοδοτηθεί από το τομεακό ΕΣΠΑ του Υπουργείου Περιβάλλοντος.  Με την ευαισθησία του Ειδικού Γραμματέα του Υπ. Περιβάλλοντος κ. Αν. Ανδρεαδάκη, ξεπεράσαμε το σκόπελο που δεν επέτρεπε χρηματοδότηση για βιολογικούς καθαρισμούς σε οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων. Προκηρύχτηκε στα τέλη του 2010 ειδική πρόσκληση στο ΕΣΠΑ που πέραν των άλλων περιλάμβανε και τα κλειστά οικοσυστήματα όπως είναι η λίμνη μας, με καταληκτική ημερομηνία αίτησης την 31-3-2011.

Ο νέος Δήμαρχος λίμνης Πλαστήρα Δ. Τσιαντής και το Δημοτικό Συμβούλιο κάνανε αγώνα δρόμου και υπέβαλαν την αίτηση ένταξης του έργου μέσα στην προθεσμία.

Τον Αύγουστο κι ενώ που περιμέναμε την απόφαση ένταξης του έργου στο ΕΣΠΑ ενημερωθήκαμε ότι έγινε προσφυγή στο ΣτΕ από 51 κατοίκους του Κρυονερίου.

Ο Δήμαρχος αντέδρασε άμεσα και σωστά. Μέσα σε ένα 4ήμερο ετοιμάστηκε η υπερασπιστική γραμμή που δικαίωσε τους υποστηρικτές του έργου. Από την πλευρά μου ήμουν δίπλα στη Δημοτική Αρχή, πρότεινα δικηγορικό γραφείο με μεγάλη εμπειρία και συνέβαλλα στην επιχειρηματολογία της αναγκαιότητας του έργου. Η απόφαση του ΣτΕ μας δικαίωσε και μάλιστα με σαφή τρόπο.

Με την ευκαιρία θέλω να διαβεβαιώσω το τμήμα των κατοίκων του Κρυονερίου που έχει ενστάσεις για τη χωροθέτηση του έργου ότι, όχι μόνον δεν θα υποβαθμιστεί το χωριό τους αλλά θα αναβαθμιστεί μαζί με όλη την λίμνη που θα απαλλαγεί άπαξ δια παντός από την ρύπανση των αστικών λυμάτων.

Πλέον ο δρόμος είναι ανοιχτός για την υλοποίηση του έργου. Ο Δήμαρχος έχει το έργο ως πρώτη προτεραιότητα και τα χρήματα είναι εξασφαλισμένα. Από την πλευρά μου με τις μικρές μου δυνάμεις και την εμπειρία μου, θα είμαι δίπλα στη Δημοτική Αρχή μέχρι την ολοκλήρωση του έργου, που το θεωρώ ως ένα από τα πιο σημαντικά για την προστασία του περιβάλλοντος και την διαφύλαξη της ποιότητας του νερού που πίνουμε.

Έγραψα το παρόν μακροσκελές σημείωμα για την ενημέρωση των πολιτών και κυρίως για να καταδείξω ότι η υλοποίηση των μεγάλων παρεμβάσεων απαιτεί χρόνο, συνεργασία, κόπο από πολλούς, επιμονή και πάνω απ’ όλα ξεπέρασμα της αναχρονιστικής αντίληψης περί πολιτικού κόστους.

Φώτης Αλεξάκος
Τοπογράφος Μηχανικός
Περιφερειακός Σύμβουλος πρ. Νομάρχης Καρδίτσας