Εκδήλωση για τα 90 χρόνια από το αγροτικό συλλαλητήριο πραγματοποιήθηκε στα Τρίκαλα

Πρόκειται για το συλλαλητήριο συμπαράστασης τρικαλινών αγροτών και λαού, που κατέληξε σε αιματηρή καταστολή του.

Βάσει απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου, πραγματοποιείται κάθε χρόνο τελετή μνήμης και τιμής. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε και φέτος στη διασταύρωση των οδών Ιπποκράτους και Ασκληπιού, σχεδόν απέναντι από τον χώρο, όπου πριν 90 χρόνια στεγάζονταν η Νομαρχία και η Αστυνομία.

Μετά την επιμνημόσυνη δέηση, η υπάλληλος του τμήματος Δημοσίων Σχέσεων του Δήμου Τρικκαίων κ. Μαρία Μπάλτου, εκφώνησε την ομιλία, με αναλυτική και ουσιαστική περιγραφή των γεγονότων.

Ανέφερε ότι «Η 2α Φεβρουαρίου 1925 είναι μια ημερομηνία σταθμός στην ιστορία του εργατικού και αγροτικού κινήματος της Ελλάδας. Σε αντίθεση με το Κιλελέρ, που ήταν μια καθαρά αγροτική εξέγερση, η εξέγερση στα Τρίκαλα υπήρξε η πρώτη στην Ελλάδα κοινή εργατο-αγροτική εξέγερση… «Ένας «αρραβώνας αίματος εργατιάς και αγροτιάς», όπως έγραψαν οι μελετητές των γεγονότων της εποχής».

Τέλος, ο γνωστός αγροτοδυνσικαλιστής, κ. Γιάνης Ρίτσιος αναφέρθηκε στη σύνδεση των γεγονότων της εποχής με τα σημερινά.

Αναλυτικά το κείμενο ομιλίας της Κας Μπάλτου:

Κυρίες και Κύριοι

 Συμπληρώθηκαν φέτος 90 χρόνια απ’ την ιστορική εξέγερση που συγκλόνισε όχι μόνο την πόλη των Τρικάλων, αλλά και ολόκληρο το πανελλήνιο.

Η 2α Φεβρουαρίου 1925 είναι μια ημερομηνία σταθμός στην ιστορία του εργατικού και αγροτικού κινήματος της Ελλάδας.

Σε αντίθεση με το Κιλελέρ, που ήταν μια καθαρά αγροτική εξέγερση, η εξέγερση στα Τρίκαλα υπήρξε η πρώτη στην Ελλάδα κοινή εργατο-αγροτική εξέγερση… «Ένας «αρραβώνας αίματος εργατιάς και αγροτιάς», όπως έγραψαν οι μελετητές των γεγονότων της εποχής..

Ξεκινώντας μια μικρή ιστορική αναδρομή, κρίνεται σκόπιμο  να θυμηθούμε ότι την περίοδο της Τουρκοκρατίας οι κάτοικοι του Καστρακίου για να αποφύγουν τι διώξεις και να μην τους πάρουν την ακίνητη περιουσία τους οι Τούρκοι, την «έγραψαν» στα μοναστήρια των Μετεώρων, και στο μεγάλο Βαρλαάμ. Μετά όμως την προσάρτηση της Θεσσαλίας το 1881  στην Ελλάδα, οι απόγονοί τους διεκδίκησαν την επιστροφή τους. Τα μοναστήρια της αποχής εκείνης έφταναν να κατέχουν άνω των 25.000 στρεμμάτων καλλιεργήσιμης και βοσκήσιμης γης!

Φτάνοντας στις αρχές του 1925, δηλαδή δυόμισι περίπου χρόνια μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, η Θεσσαλία βράζει. Μεγάλες κινητοποιήσεις σε Καρδίτσα, Λάρισα και αλλού διαδέχονται η μία την άλλη, για την απαλλοτρίωση των τσιφλικιών και την αποκατάσταση των ακτημόνων αγροτών και των παλαιών πολεμιστών.

Ήδη στο Καστράκι το 1923 ιδρύεται η Ένωση παλαιών Πολεμιστών και από τα πρώτα θέματα που τέθηκαν ήταν η αποκατάσταση των ακτημόνων του χωριού. Έτσι, αποφασίζεται κατάληψη των μοναστηριακών κτημάτων και το Σάββατο 31 Γενάρη του 1925 γίνεται η κατάληψη.

Τα γεγονότα του Καστρακίου κρατούν σε αναβρασμό ολόκληρη την τρικαλινή κοινωνία. Η οργάνωση των Παλαιών Πολεμιστών αποφασίζει να καλέσει τον τρικαλινό λαό σε διαδήλωση συμπαράστασης τη Δευτέρα 2 Φεβρουάριου 1925 μιας και από τότε  κάθε Δευτέρα στα Τρίκαλα πραγματοποιείται το εβδομαδιαίο παζάρι και συρρέει κόσμος απ΄ όλα τα χωριά του νομού Τρικάλων.

Ήταν ένα ειρηνικό κατ’ αρχήν συλλαλητήριο χιλιάδων ανθρώπων. Γίνεται λόγος για μια λαοθάλασσα δέκα χιλιάδων ατόμων από αγρότες, εργάτες, επαγγελματίες, βιοτέχνες, παλαιούς πολεμιστές και τη νεολαία του τόπου.

Η πορεία των διαδηλωτών, φτάνει μπροστά από τη Νομαρχία και στο κτίριο της Αστυνομίας που βρισκόταν ακριβώς δίπλα, και μέσω μιας επιτροπής αποτελούμενη από τους Απόστολο Τσία, Σταύρο Καραγκούνη και Γρηγόρη Γκόγκο, ζητούν να επιδώσουν ψήφισμα στον Νομάρχη.

Ο Νομάρχης αρνείται να παραλάβει το ψήφισμα και να δεχτεί την Επιτροπή, δίδοντας έτσι το έναυσμα της εκρήξεως της οργής  που κατεστάλη βίαια και αιματηρά.

“Τα αίματα που τρέχαν είχαν χρωματίσει τα πεζοδρόμια και το θέαμα ήταν απερίγραπτο. Όσο να καθαρίσουν το χώρο δοκιμάσαμε όλοι συγκλονιστικά αισθήματα. Εγώ ιδιαίτερα, με τα νιάτα μου τραυματισμένα, είχα νιώσει πολύ βαθιά το χτύπημα” θα αφηγηθεί ο συντοπίτης Νίκος Παππά  ο πρωτότοκος, όπως περιγράφει στο βιβλίου του «Η κόκκινη Δευτέρα των Τρικάλων» ο Νίκος Πάνου.

Πάνω από 25 οι τραυματίες και επτά οι νεκροί. Ο εργάτης ξυλουργός Μιχάλης Ράδος (πατέρας του τότε ταμία του Εργατικού Κέντρου), ο καρεκλάς Γιώργος Ντάλλας, ο  καπνεργάτης Νίκος Νταβάρας, ο εργάτης Νίκος Σταφίκος, οι αγρότες Κώστας Βουτσελάς από τον Πυργετό και Δημήτρης Κούτρας από τις Καρυές, και ένα κοριτσάκι 12 ετών. Ήταν η πιο αιματηρή εξέγερση στην ιστορία του αγροτικού κινήματος της χώρας.

Την άγρια καταστολή ακολούθησαν τρομοκρατία, κλείσιμο του Εργατικού Κέντρου, διάλυση –με απόφαση του Πρωτοδικείου– των εργατικών σωματείων που ανήκαν στη δύναμή του, διότι «εξετράπησαν του σκοπού των», στρατοδικεία και φυλακίσεις μέχρι την αμνήστευση, μετά την ανατροπή του Πάγκαλου.

Οι αγώνες δεν πήγαν χαμένοι

Υποχρέωσαν τις κυβερνήσεις να προβούν σε παραχωρήσεις, όπως ήταν η τροποποίηση της νομοθεσίας για τις απαλλοτριώσεις των τσιφλικιών, η επιτάχυνση της διαδικασίας  αποκατάστασης των ακτημόνων, η θέσπιση της μικτής γεωργοκτηματικής αποκατάστασης, κ.ά.

Για το κλείσιμο του σημερινού μας πανηγυρικού για τον εορτασμό της 90ης επετείου της λαϊκής εξέγερσης των Τρικάλων, δανειζόμαστε τον επίλογο από την ομιλία του συντοπίτη μας συγγραφέα Βάϊου Φασούλα και του διδάκτορα Κοινωνιολογίας του Δικαίου Γιώργου Λεπενιώτη στην 2η επιστημονική ημερίδα που πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα του Δημοτικού μας Συμβουλίου τον Φεβρουάριο του 2013.

«Ω ’σεις ραγιάδες, κλέφτες κι αρματολοί, ξυπνάτε ωρέ, ξυπνάτε και θωράτε τον εχτρό που μας βαρεί…»

Έτσι και τότε έκραξε ο Ρήγας στους υπόδουλους λαούς των Βαλκανίων δείχνοντας το δρόμο της ελευθερίας και της ανθρωπιάς από την τότε σκλαβιά…

Και τότε το σύνολο των βαλκανικών ραγιάδων ήταν ΑΓΡΟΤΕΣ. Αυτοί πρυτανεύσανε. Αυτοί αγωνιστήκανε και θυσιαστήκανε γκρεμίζοντας τα είδωλα στα τάρταρα και πάνω στα δικά τους κόκαλα χτίστηκε η λευτεριά.

Αγρότες σημαίνει Ελλάδα και όποιος δεν υπερασπίζεται τον αγρότη δεν υπερασπίζεται την Ελλάδα.

Χωρίς αυτούς δε θα υπήρχαμε και είναι ακόμα η μόνη Τάξη που μπορεί να αφουγκραστεί τα τωρινά και μελλοντικά δεινά της Ελλάδας και να τα αλλάξει.