"Το ηλεκτρικό σύστημα του αυτοκινήτου" άρθρο του Κ. Κερασιώτη ^Κύριο

1. Κύκλωμα υψηλής τάσης.

Το κύκλωμα υψηλής τάσης έχει λειτουργική σχέση, μόνο με τον κινητήρα του αυτοκινήτου. Ουσιαστικά είναι ένας κλάδος του ηλεκτρικού συστήματος του αυτοκινήτου και όχι τελείως ανεξάρτητο κύκλωμα. Το απλοποιημένο διάγραμμα διαδρομής της υψηλής τάσης είναι: χαμηλή τάση (μπαταρία, δυναμό) - πολλαπλασιαστής - διανομέας (ντιστριμπυτέρ) - μπουζί (σπινθηριστές).

Ο ρόλος του κυκλώματος υψηλής τάσης σ' ένα αυτοκίνητο είναι η παραγωγή του σπινθήρα στα μπουζί την κατάλληλη στιγμή (χρόνος ανάφλεξης) και με τη σωστή σειρά. Ο πολλαπλασιαστής είναι ένα επαγωγικό πηνίο, που περιλαμβάνει, από το κύκλωμα χαμηλής τάσης, τάση 12 ή 24 βολτ και αποδίδει 10.000 - 25.000 βολτ, ανάλογα με τις απαιτήσεις του κατασκευαστή. Αυτή η υψηλή τάση, μεταφέρεται με ειδικά καλώδια στο διανομέα, που παίρνει κίνηση με ένα γρανάζι από τον εκκεντροφόρο άξονα. Στο διανομέα γίνονται δυο ρυθμίσεις που έχουν σχέση με το χρονισμό του (στροφή της βάσης) ή με την ποιότητα του σπινθήρα (άνοιγμα πλατινών). Το μπουζί αποτελείται βασικά από δυο ακίδες, μονωμένες μεταξύ τους, ανάμεσα στις οποίες δημιουργείται ο σπινθήρας, εξαιτίας της υψηλής τάσης.

2. Κύκλωμα χαμηλής τάσης.

Το κύκλωμα χαμηλής τάσης περιλαμβάνει την παραγωγή, την αποθήκευση του ηλεκτρικού ρεύματος στο αυτοκίνητο και την τροφοδοσία όλων των υπόλοιπων εξαρτημάτων ενός αυτοκινήτου που δουλεύουν με ηλεκτρισμό. Χοντρικά το κύκλωμα έχει τη μορφή: Δυναμό - αυτόματος - μπαταρία - διακόπτης, με παράλληλους κλάδους: α) μίζα (εκκινητήρας), β) πολλαπλασιαστής, γ) φώτα, δ) καθαριστήρες, ε) βιντιλατέρ (αν είναι ηλεκτρικό), στ) ανεμιστήρας καλοριφέρ, ζ) θερμαντική αντίσταση, για το πίσω κρύσταλλο, και η) αξεσουάρ - πίνακας οργάνων.

Το δυναμό είναι μια γεννήτρια συνεχούς ρεύματος, που παίρνει κίνηση από το στροφαλοφόρο άξονα με ιμάντα. Μειονεκτήματα του δυναμό είναι ο όγκος του για μια δοσμένη δύναμη και η αδυναμία του να φορτώσει τους συσσωρευτές στις χαμηλές στροφές λειτουργίας του κινητήρα. Για το λόγο αυτό, σήμερα τείνει να αντικατασταθεί τελείως από τον εναλλακτήρα (alternatοr) που παράγει εναλλασσόμενο ρεύμα, το οποίο συνέχεια ανορθώνεται σε συνεχές.

Ο αυτόματος είναι ένα εξάρτημα που ρυθμίζει το ρεύμα, με το οποίο θα φορτίζονται ο μπαταρίες από τη γεννήτρια. Στην περίπτωση που αυτές είναι γεμάτες, διακόπτει αυτόματα την τροφοδοσία τους από τη γεννήτρια. Η μπαταρία είναι κυρίως η πηγή που τροφοδοτεί τα ηλεκτρικά κυκλώματα του αυτοκινήτου με ρεύμα. Η μπαταρία λειτουργεί με 12 βολτ. Ο διακόπτης είναι ένα "κέντρο ελέγχου", απ' όπου καθορίζεται το ποια ηλεκτρικά εξαρτήματα του αυτοκινήτου θα λειτουργούν ή όχι. Ο διακόπτης κατά κανόνα λειτουργεί με ένα ειδικό κλειδί και έχει συνήθως τρεις θέσεις:

1.  Κλειστός. Στη θέση αυτή δε λειτουργεί κανένα ηλεκτρικά εξάρτημα, εκτός από το φωτισμό του χώρου των επιβατών και του πορτ-μπαγκάζ, τα φώτα θέσης και τον αναπτήρα.

2.  Οδήγηση. Λειτουργούν όλα ανεξαιρέτως τα ηλεκτρικά εξαρτήματα του αυτοκινήτου, εκτός από τη μίζα και

3.  Εκκίνηση. Λειτουργούν όλα τα ηλεκτρικά εξαρτήματα και η μίζα. Η θέση αυτή είναι στιγμιαία με επαναφορά. Ο διακόπτης δηλ. παραμένει σε αυτή, μόνο όσο τον κρατήσουμε εκεί και επιστρέφει αμέσως στη θέση οδήγησης μόλις τον αφήσουμε. Η θέση αυτή χρησιμοποιείται ώσπου να πάρει εμπρός ο κινητήρας του αυτοκινήτου.

του Κώστα Κερασιώτη
Ηλεκτρολόγου Αυτοκινήτων
τηλ. 2441027693 – 6938928341
Καρδίτσα