Εισήγηση Αντιδημάρχου Φ. Τσιρογιάννη στην ημερίδα «Επιστροφή στην Ύπαιθρο» ^Κύριο

Το υψηλό κόστος διαβίωσης στα μεγάλα αστικά κέντρα, η έλλειψη ελεύθερου χρόνου, η ανεργία, η εγκληματικότητα και πολλοί άλλοι παράγοντες παίζουν καθοριστικό ρόλο στην απόφαση των νέων ανθρώπων να εγκαταλείψουν τις πόλεις και να εγκατασταθούν σε αγροτικές περιοχές.

Καθημερινά το γραφείο μας δέχεται πολίτες, οι οποίοι ζητούν πληροφορίες και ενημέρωση πάνω σε αγροτικά θέματα και κυρίως για τις προϋποθέσεις ενασχόλησης με τη γεωργία και την κτηνοτροφία.

Ο ρόλος των τοπικών αρχών είναι να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για να διευκολύνουν την εγκατάσταση και παραμονή όλων αυτών στον τόπο μας , ώστε η διάθεση που έχουν οι νέοι να ξεκινήσουν μια νέα ζωή στην ύπαιθρο να μην εξελιχθεί σε απογοήτευση.

ΠΟΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΜΟΥΖΑΚΙΟΥ

Ο Δήμος μας, ευαισθητοποιημένος πάνω στο θέμα της εσωτερικής μετανάστευσης προς την ύπαιθρο, υλοποιεί και σχεδιάζει δράσεις, ώστε να είναι όσο γίνεται καλύτερα προετοιμασμένος για την υποδοχή των νέων κατοίκων και να καλύψει τις ανάγκες και τις απαιτήσεις τους, οι οποίες θεωρούμε ότι σε πολλές των περιπτώσεων θα είναι υψηλές.

Ο Δήμος Μουζακίου έχει ήδη υλοποιήσει:

α) δικτύωση με δωρεάν ψηφιακό internet σε όλες τις Τοπικές και Δημοτικές Κοινότητες, ώστε οι κάτοικοι να μη νοιώθουν απομονωμένοι και μόνοι και επιπλέον να βρίσκουν εύκολα αγορές για να πουλήσουν τα προϊόντα τους

β) λειτουργία βρεφονηπιακών σταθμών, για να μπορούν οι γονείς να βρουν θέση στη αγορά εργασίας, αλλά και επέκταση των ΚΔΑΠ ώστε να απασχολούνται τα παιδιά τους και τις απογευματινές ώρες δημιουργικά. Οι γονείς νοιώθουν την ασφάλεια ότι τα παιδιά τους, εντελώς δωρεάν, φυλάσσονται σε σωστό περιβάλλον με διαπαιδαγώγηση, φροντίδα, αγάπη και υπευθυνότητα, τις ώρες που είναι μακριά τους.

γ) ίδρυση Δημοτικού Ωδείου για την αναβάθμιση της κουλτούρας των νέων.

δ) υπογραφή Χάρτας Συνεργασίας και Διακυβέρνησης μεταξύ του Δήμου Μουζακίου, του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, της ΑΝΚΑ και των Πολιτιστικών Συλλόγων του Ελληνοπύργου. Το θέμα αυτό θα το αναπτύξει αναλυτικά στη συνέχεια ο καθηγητής κ. Γούσιος.

Εκτός από τα παραπάνω, ο Δήμος Μουζακίου βρίσκεται σε μια διαρκή αναζήτηση πόρων, ώστε να αναπτύξει όσο γίνεται καλύτερα τις συνθήκες που απαιτούνται για τη σωστή εγκατάσταση των νέων ανθρώπων. Έτσι λοιπόν,

Ο Δήμος προτίθεται να εξασφαλίσει κοινοτικούς πόρους καταθέτοντας φάκελο στα παρακάτω προγράμματα:

α) στα ΤΟΠΣΑ και ΤΟΠΕΚΟ που αφορούν απορρόφηση κονδυλίων για νέους ανέργους και έχουν ως στόχο τη δημιουργία συνθηκών απασχόλησης και μόνιμης εγκατάστασης- κατοικίας στην περιοχή παρέμβασης. Ο Δήμος μας έχει καταθέσει φακέλους με ολοκληρωμένες προτάσεις για την εξασφάλιση προϋποθέσεων: μόνιμης κατοικίας και απασχόλησης στον αγροδιατροφικό τομέα, προτείνοντας συγκεκριμένες δράσεις. Παραδειγματικά θα αναφέρω μερικές:

• παραχώρηση οικοπέδων για κτίσιμο μόνιμων κατοικιών,
• παραχώρηση έκτασης έως 15 στρ. για αγροτική εκμετάλλευση,
• εκπαίδευση μηχανικών, γεωτεχνικών και οικονομολόγων για να στηρίξουν τις δράσεις αυτές, εκπονώντας τις κατάλληλες μελέτες.

β) στο VILLAGES που αφορά τη μεταφορά τεχνογνωσίας για τη βιώσιμη ανάπτυξη των τοπικών κοινοτήτων στις μειονεκτικές αγροτικές περιοχές της Μεσογείου. Είναι ένα πρόγραμμα που το υλοποιεί η Περιφέρεια Θεσσαλίας και χρηματοδοτείται κατά 90% από την ΕΕ. Στόχος του είναι να βελτιώσει τις συνθήκες διαβίωσης στις μειονεκτικές- αγροτικές περιοχές, αντιστρέφοντας την τάση εγκατάλειψης της υπαίθρου και κατά συνέπεια να υποστηρίζει τη διαδικασία της αποκέντρωσης

ΤΙ ΕΧΕΙ ΚΑΝΕΙ Η ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΕΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ- ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ ΝΕΩΝ

Η Αντιδημαρχεία Αγροτικής Ανάπτυξης  σε συνεργασία με το Γραφείο Γεωργικής Ανάπτυξης του Δήμου, δεν ασχολήθηκε μόνο με ζητήματα και υποχρεώσεις που έπρεπε να διεκπεραιώσει (αδειοδοτήσεις γεωτρήσεων, παρακολούθηση φυτειών με παγίδες, καθορισμό βοσκοτόπων, εξυπηρέτηση πολιτών κ.τλ). αλλά και με θέματα που έχουν σχέση με τη βιωσιμότητα του αγροτικού κόσμου.

Με τη ματιά στραμμένη προς το μέλλον, είχαμε βάλει ως στόχο να δώσουμε μια πνοή ανάπτυξης στο γεωργικό και κτηνοτροφικό τομέα, προωθώντας καινοτόμες δράσεις αλλά και θεσμούς οι οποίοι θα αναβαθμίσουν την αγροτική οικονομία, και επίσης να εξασφαλίσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να υποδεχθούμε νέους από τα αστικά κέντρα που θέλουν να ασχοληθούν με τη γεωργία και τον τουρισμό.

Έτσι λοιπόν

α)προωθήσαμε τα προγράμματα ΟΠΑΑΧ και LEADER (άξονες 3 και 4 του ΠΑΑ 2007-2013) που αφορούν κυρίως ιδιωτικές επενδύσεις , θέλοντας να δώσουμε έμφαση στον τουρισμό και στον πρωτογενή τομέα. Τα προγράμματα αυτά είναι επιδοτούμενα κατά 50% και επιδοτούν επενδύσεις σχετικά με:

• ίδρυση, επέκταση και εκσυγχρονισμό τουριστικών μονάδων, βιοτεχνικών μονάδων, μονάδων μεταποίησης κτλ.
• δικτύωση επιχειρήσεων
• δημιουργία, επέκταση και βελτίωση κτιριακών εγκαταστάσεων
• αγορά εξοπλισμού
• ενέργειες προβολής –προώθησης κ.τ.λ

Ειδικότερα για το LEADER, επειδή ήταν η πρώτη φορά που εφαρμόζονταν σε χωριά του κάμπου, επιλέξαμε να ενημερώσουμε τους δημότες κάνοντας ενημερωτικές συγκεντρώσεις στα χωριά. Έτσι , σε συνεργασία με την ΑΝΚΑ επισκεφτήκαμε σχεδόν όλες τις Τοπικές Κοινότητες των Δημοτικών Ενοτήτων Παμίσου και Ιθώμης, ενημερώνοντας τους δημότες, με την πεποίθηση ότι η πληροφορία θα έφτανε από στόμα σε στόμα και στα άτομα που ζουν στις πόλεις και θα ήθελαν να επενδύσουν επιχειρηματικά στην περιοχή μας.( Φωτ.)

β) ξεκινήσαμε τη διαδικασία ίδρυσης ΤΟΕΒ ανά Τοπική Κοινότητα.                                                                                                                

Πολλοί αναδασμοί στο Δήμο μας, μέχρι σήμερα δεν είχαν κανένα φορέα διαχείρισης των έργων τους και άλλοι αναδασμοί ανήκαν σε ΤΟΕΒ που η έδρα του ήταν σε άλλο Δήμο. Θα ήταν άστοχο από μέρους μας, να επιζητούμε την ανάπτυξη και να προσκαλούμε νέους ανθρώπους να έρθουν και να ασχοληθούν με τη γεωργία, χωρίς να έχουμε δημιουργήσει θεσμικά τις προϋποθέσεις , για μια σημαντική συνιστώσα της αγροτικής παραγωγής, που είναι η άρδευση.

Ο ρόλος των ΤΟΕΒ, δεν είναι μόνο να συντηρούν το αρδευτικό δίκτυο και τα στραγγιστικά κανάλια σε άριστη κατάσταση. Είναι οι φορείς εκείνοι όπου έχουν τη δυνατότητα να αντλήσουν κοινοτικά κονδύλια για την αναδιάρθρωση της άρδευσης, αφού όπως γνωρίζουμε, η ΕΕ θα επιδοτεί στο μέλλον κυρίως συλλογικά σχήματα. Έτσι θα μπορούν οι ίδιοι να ενταχθούν σε ευρωπαϊκά προγράμματα για να κατασκευάσουν υπόγεια κλειστά δίκτυα άρδευσης, να δημιουργήσουν σημεία υδροληψίας για το γέμισμα των ψεκαστικών, λεκάνες απόρριψης των υπολειμμάτων των ψεκαστικών μηχανημάτων και ειδικούς χώρους εναπόθεσης των κενών συσκευασιών των φυτοφαρμάκων , ώστε να διαχειρίζονται σωστά τα υπολείμματα και να μη μολύνεται ο υδροφόρος ορίζοντας. Με τον τρόπο αυτό μπορούν να διευκολυνθούν οι καλλιεργητικές εργασίες, να μειωθεί σημαντικά το κόστος παραγωγής, να επιτύχουμε οικονομία νερού που θα αποτελεί πολύτιμο αγαθό στο μέλλον και συγχρόνως προστατεύουμε και το περιβάλλον.

Ξεκινήσαμε λοιπόν να κάνουμε έναν άλλο κύκλο επαφών με τους αγρότες, μαζί με τον Προϊστάμενο του γραφείου μας , τον κ. Θανάση Λιάπα, ώστε να τους πείσουμε για την αναγκαιότητα της ίδρυσης των Οργανισμών αυτών, συλλέξαμε υπογραφές, συντάξαμε καταστατικά, καταθέσαμε τους φακέλους και περιμένουμε πολύ σύντομα να εγκριθούν οι συστάσεις των ΤΟΕΒ.

γ)Προσπάθεια δημιουργίας Οργάνωσης Παραγωγών Οπωροκηπευτικών – Ενίσχυση του Συνεργατισμού

Μια μεγαλόπνοη και καινοτόμος πρωτοβουλία, μοναδική σε επίπεδο Δήμων, που ευελπιστούμε να αγκαλιαστεί από τους παραγωγούς και η οποία μπορεί να αλλάξει τον τρόπο άσκησης της γεωργίας τεχνικά αλλά κυρίως εμπορικά και κατ’ επέκταση να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των αγροτών.

Η πρόταση είναι να συσταθεί μια Οργάνωση Παραγωγών σε επίπεδο Δήμου και να δημιουργηθεί αγορά τοπικών προϊόντων στη Λοξάδα, ώστε να μπορούν οι αγρότες να εμπορεύονται τα προϊόντα τους στις πιο συμφέρουσες τιμές και σε αξιοπρεπείς συνθήκες.

Όπως όλα τα κοινωνικά στρώματα στην Ελλάδα, έτσι και οι αγρότες είναι αρκετά προσκολλημένοι στο Κράτος και περιμένουν έτοιμες λύσεις για το μέλλον τους και τα εισοδήματά τους από την Κεντρική Εξουσία. Το μήνυμα που θέλουμε να περάσουμε μέσα απ’ αυτή τη δράση , είναι ότι οι αγρότες δεν πρέπει να περιμένουν από τους κρατούντες να βελτιώσουν το επίπεδο της ζωής τους, αλλά θα πρέπει οι ίδιοι να πάρουν την τύχη στα χέρια τους. Να καλλιεργούν προϊόντα τα οποία έχουν ζήτηση σε μεγάλη μερίδα του καταναλωτικού κοινού και να εκμεταλλεύονται μόνοι τους την υπεραξία του προϊόντος που παράγουν. Για να έχει επιτυχία όμως μια τέτοια κίνηση, θα πρέπει οι αγρότες να συνεργαστούν και να ενώσουν τις δυνάμεις τους. Γι’ αυτό τους προτείνουμε να ενωθούν και να συστήσουν Οργάνωση Παραγωγών Οπωροκηπευτικών.

Για να το πετύχουμε αυτό κάναμε ένα τρίτο κύκλο επαφών με τους αγρότες στα χωριά τους και με τη βοήθεια του Δημάρχου και την τεχνική υποστήριξη της ΑΝΚΑ, προσπαθήσουμε να αναδείξουμε αυτή την αναγκαιότητα και να τους ενημερώσουμε για τις τάσεις που επικρατούν στην Ευρώπη για το μέλλον της γεωργίας. (φωτ.)

Η προσπάθεια αυτή προς το παρόν δεν απέδωσε καρπούς, γιατί ο αγροτικός κόσμος είναι δύσκολο να αλλάξει νοοτροπία, να ξεφύγει από ένα κατεστημένο επιδοτήσεων 30 χρόνων και να ακολουθήσει καινούριες γεωργικές πρακτικές. Και το πιο δύσκολο από όλα είναι να πειστεί για την ανάγκη συνεργασίας καθώς είναι έντονα απογοητευμένος από το συνεταιριστικό παρελθόν.

Απεναντίας ο ερχομός νέων ανθρώπων από τα μεγάλα αστικά κέντρα, οι οποίοι με τις φρέσκιες ιδέες τους , την όρεξη να ασχοληθούν με τη γεωργία, την εξωστρέφειά τους, μπορούν να τραβήξουν μπροστά και έτσι να συμπαρασύρουν και τους υπάρχοντες αγρότες του Δήμου μας, ώστε να δημιουργήσουν ένα φορέα που θα παράγει και θα εμπορεύεται αξιόπιστα πιστοποιημένα προϊόντα, με συνέπεια να αυξήσουν τα κέρδη τους και να ανεβάσουν το βιοτικό τους επίπεδο.

Ο Δήμος, βλέποντας την αδυναμία της σύστασης της οργάνωσης και εντοπίζοντας τα ευαίσθητα σημεία στα οποία οι αγρότες δυσκολεύονται να ανταποκριθούν, επεξεργάζεται ένα νέο σχέδιο δράσης που θα αφορά την προώθηση των προϊόντων στις αγορές με σκοπό να δώσει μια παραπάνω ώθηση στο όλο εγχείρημα.

δ) πραγματοποίηση ενημερωτικής εκδήλωσης για τους κτηνοτρόφους τον Μάρτιο με ομιλητή τον κ. Μπλιάτσο , για σύσταση Κτηνοτροφικών Οργανώσεων Παραγωγών.

Παράλληλα με την Ομάδα Παραγωγών Οπωροκηπευτικών, μέλημά μας είναι και η οργάνωση του κτηνοτροφικού κόσμου. Ο Δήμος μας έχει μεγάλο ποσοστό κτηνοτροφίας και κατά συνέπεια μεγάλες προοπτικές ανάπτυξης και σ’ αυτόν τον τομέα. Η ενημερωτική αυτή εκδήλωση αποτέλεσε την αφετηρία για να σχεδιάσουμε την προοπτική ενδυνάμωσης του κτηνοτροφικού τομέα , εφαρμόζοντας και εδώ την πρακτική των κατά τόπου συγκεντρώσεων στο άμεσο μέλλον. (Φωτ.)

ε) τουριστική ανάπτυξη της περιοχής μας.

Εκτός από την αγροκτηνοτροφική ανάπτυξη της περιοχής μας, μέλημά μας ήταν και η τουριστική ανάδειξη του Δήμου. Θεωρούμε ότι ο τόπος μας , με τις απαράμιλλες ομορφιές του, δίνει τη δυνατότητα να επενδύσει κάποιος επιχειρηματικά στον τουρισμό και μάλιστα με επιτυχία. Για το σκοπό αυτό προβήκαμε σε μερικές ενέργειες όπως:

ž     Έκδοση τουριστικού οδηγού

ž     Ανάδειξη και προβολή μέσω της ιστοσελίδας του Δήμου Μουζακίου όλων των αρχαιολογικών μνημείων

ž     Συμμετείχαμε σε Συνεχείς συσκέψεις με την αιρετή Περιφέρεια για κοινή δράση της τουριστικής προβολής

ž     Συντάξαμε Προτάσεις για χρηματοδότηση δράσεων τουριστικής προβολής

Σας παρουσίασα συνοπτικά τις δραστηριότητες της Αντιδημαρχείας Αγροτικής Ανάπτυξης τον τελευταίο ενάμισι χρόνο. Σκοπός μας αφ’ ενός ήταν να διορθώσουμε καταστάσεις προερχόμενες από παραλήψεις του παρελθόντος, και αφ’ετέρου να δώσουμε ένα άλλο, σύγχρονο πνεύμα, που θα εκσυγχρονίσει τους αγρότες του Δήμου μας, αλλά και θα θέσει τις βάσεις για την εγκατάσταση νέων στην ύπαιθρο.

Οι άνθρωποι από τα μεγάλα αστικά κέντρα είναι συνήθως εξωστρεφείς και δυναμικοί, με σημαντικό επίπεδο μόρφωσης και αποφασιστικότητα. Εάν επιλέξουν να γυρίσουν στην επαρχεία και να ασχοληθούν με τη γεωργία ή την κτηνοτροφία, πιθανά θα έχουν πιο εμπορικό πνεύμα και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση για την πώληση του προϊόντος τους από το σημερινό αγροτικό δυναμικό. Θα προσπαθήσουν να καλύψουν κενά στις γεωργικές καλλιέργειες και πρακτικές , έχοντας ως στόχο να καλλιεργήσουν προϊόντα που ζητά το καταναλωτικό κοινό.

Για το λόγο αυτό, η επιστροφή των αστών στην ύπαιθρο δεν είναι μόνο κάτι που απλώς το αναμένουμε, αλλά το προσδοκούμε για να δώσει επιπλέον ώθηση στην τοπική οικονομία.

Φανή Τσιρογιάννη

Αντιδήμαρχος Μουζακίου